Bir ayın bordrosu nasıl hesaplanır?
Motor her ayı sırayla hesaplar ve yıl boyunca iki ayrı birikim taşır: çalışanın
kümülatif gelir vergisi matrahı ve asgari ücretlinin kümülatif matrahı. İkincisi,
istisnanın doğru büyüklüğünü bulmak için gereklidir.
-
Prime esas kazanç. Brüt ücret, asgari ücret ile SGK tavanı
arasına sıkıştırılır. Tavanın üzerindeki kazançtan ek prim kesilmez; asgari
ücretin altındaki ücret için prim yine asgari ücret üzerinden hesaplanır.
-
SGK kesintileri. Prime esas kazancın %14'ü SGK işçi payı,
%1'i işsizlik sigortası işçi payıdır.
-
Gelir vergisi matrahı. Brüt ücretten bu iki kesinti düşülür.
-
Kümülatif tarife. Ayın vergisi, yılbaşından bu aya kadar
biriken matrahın vergisi ile önceki aya kadar biriken matrahın vergisi
arasındaki farktır. Net maaşın yıl içinde düşmesinin tek sebebi budur.
-
İstisna. 2022'den itibaren, asgari ücretlinin aynı dönemdeki
vergisi hesaplanan vergiden düşülür. 2020-2021'de bunun yerine asgari geçim
indirimi (AGİ) uygulanır.
-
Damga vergisi. 2022'den itibaren brütün asgari ücreti aşan
kısmı üzerinden binde 7,59; 2020-2021'de brütün tamamı üzerinden.
-
Net ücret. Brütten SGK, işsizlik, gelir vergisi ve damga
vergisi düşülerek bulunur.
Neden net maaş yıl ortasında bazen yükselir?
Çoğu hesaplayıcı net maaşın yıl boyunca yalnızca düştüğünü varsayar. Doğru değildir.
İstisna, asgari ücretlinin kendi kümülatif matrahına uygulanan tarifeden
gelir. Asgari ücretlinin matrahı da yıl içinde üst dilime geçer ve istisna tutarı
büyür. Yüksek ücretli çalışan zaten üst bir dilimde sabitlenmişse, büyüyen istisna
net maaşı o ay yukarı çeker. 2026'da 150.000 TL brüt ücrette bu,
Temmuz ve Ağustos aylarında görülür. Motor bu davranışı hesaplar ve testle sabitler.
Netten brüte
Kapalı bir formülü yoktur: dilimler ve istisnalar zinciri tersine çevrilemez.
Motor, hedef neti veren brütü ikili aramayla 60 yinelemede kuruş altı hassasiyetle
çözer. Sonuç, brütten nete hesapla gidiş-dönüş testinden geçirilir.
Doğrulama
En güçlü kontrol noktası şudur: motora brüt asgari ücret verildiğinde çıkan net,
Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun ilan ettiği resmî net asgari ücrete eşit olmalıdır.
Bu tek kontrol; tarife, prim oranları, istisna ve damga zincirinin tamamını aynı anda
doğrular. Test kümesi bunu her yıl ve her dönem için ayrı ayrı
kontrol eder; toplam 70 doğrulama çalışır.
node bordro/test.js
✓ 2026 / Ocak net asgari ücret = 28075.5
✓ 2023 / Temmuz net asgari ücret = 11402.32
✓ 2021 / Ocak net asgari ücret = 2825.9
…
70 geçti, 0 kaldı.
Yıl yıl yasal parametreler
Aşağıdaki iki tablo, motorun tek doğruluk kaynağı olan
parametreler.js dosyasından üretilir; sayfa ile
motor arasında sapma olamaz.
Asgari ücret, SGK sınırları ve istisna rejimi
Tutarlar aylık ve TL cinsindendir. Tüm yıllarda kesinti oranları sabittir:
SGK işçi payı %14, işsizlik sigortası işçi payı %1,
damga vergisi binde 7,59,
işveren SGK payı %21,75 ve işveren işsizlik payı %2 (teşviksiz).
Gelir vergisi tarifesi (ücret gelirleri)
Sütun başlıkları vergi oranını, hücrelerdeki tutarlar o dilimin
üst sınırını gösterir (TL). Son sütun, o sınırın üzerinde kalan
matraha uygulanan orandır. Tarife, yıl içinde biriken kümülatif matraha uygulanır.
Yıl bazında yasal dayanak
- 2026
- GVK m.103 (2026 tarifesi), GVK m.32 asgari ücret istisnası, 5510/82 (tavan = taban x 9)
- 2025
- GVK m.103 (2025 tarifesi), GVK m.32, 5510/82 (tavan = taban x 7,5)
- 2024
- GVK m.103 (2024 tarifesi), GVK m.32, 5510/82
- 2023
- GVK m.103 (2023 tarifesi), GVK m.32, 5510/82 — Asgari ücret 1 Temmuz 2023'te yeniden belirlendi; istisna, damga ve SGK tavanı Temmuz'dan itibaren yeni tutar üzerinden uygulanır.
- 2022
- 7349 sayılı Kanun, GVK m.103 (2022 tarifesi), GVK m.32, 5510/82 — AGİ 7349 sayılı Kanun ile kaldırıldı; yerine tüm ücretlilere asgari ücret gelir ve damga vergisi istisnası getirildi. Asgari ücret 1 Temmuz 2022'de yeniden belirlendi.
- 2021
- GVK m.103 (2021 tarifesi), GVK m.32 (mülga AGİ), 5510/82 — AGİ rejimi. Asgari ücretlinin net ücreti, yıl içinde vergi dilimi ilerlese de ilave AGİ ile 2.825,90 TL'nin altına düşürülmez.
- 2020
- GVK m.103 (2020 tarifesi), GVK m.32 (mülga AGİ), 5510/82 — AGİ rejimi. Bu yılda asgari ücretlinin neti için taban koruma uygulaması bulunmadığından, yıl sonuna doğru vergi dilimi ilerledikçe net ücret Ocak ayının altına düşer.
Değişiklik günlüğü
Motor sürümleri
- 1.0.0 — 5 Eylül 2026
-
Hesaplama çekirdeği araç sayfasından ayrıldı ve bordro/motor.js
olarak bağımsız hâle geldi. 2020-2026 arası yedi bordro yılı eklendi. Yıl içi asgari
ücret değişiklikleri (2022 ve 2023 Temmuz), AGİ rejimi (2020-2021), prime esas kazanç
alt sınırı ve vergi dilimi geçişinin işaretlenmesi desteklendi. 70 doğrulama testi eklendi.
- 0.1.0 — 16 Temmuz 2026
-
İlk sürüm: yalnızca 2026 bordro yılı, kümülatif tarife, asgari ücret istisnası,
damga vergisi ve netten brüte ikili arama.
Parametre yürürlük takvimi
Aşağıdaki tarihler mevzuatın yürürlük tarihleridir; motorun bu değerleri kapsayan
sürümü her zaman yukarıdaki sürüm günlüğünde belirtilir.
- 1 Ocak 2026
- Asgari ücret brüt 33.030,00 TL. Gelir vergisi tarifesi 190.000 / 400.000 / 1.500.000 / 5.300.000 TL eşiklerine yükseldi. SGK prim tavanı taban tutarın 9 katına çıkarıldı.
- 1 Ocak 2025
- Asgari ücret brüt 26.005,50 TL. Tarife eşikleri 158.000 / 330.000 / 1.200.000 / 4.300.000 TL.
- 1 Ocak 2024
- Asgari ücret brüt 20.002,50 TL. Tarife eşikleri 110.000 / 230.000 / 870.000 / 3.000.000 TL.
- 1 Temmuz 2023
- Asgari ücret yıl ortasında brüt 13.414,50 TL'ye yükseldi; istisna, damga tabanı ve SGK tavanı Temmuz'dan itibaren yeni tutar üzerinden uygulandı.
- 1 Ocak 2023
- Asgari ücret brüt 10.008,00 TL. Tarife eşikleri 70.000 / 150.000 / 550.000 / 1.900.000 TL.
- 1 Temmuz 2022
- Asgari ücret yıl ortasında brüt 6.471,00 TL'ye yükseldi.
- 1 Ocak 2022
- 7349 sayılı Kanun ile asgari geçim indirimi (AGİ) kaldırıldı; yerine tüm ücretlilere asgari ücret tutarında gelir ve damga vergisi istisnası getirildi. Bu, 2020-2021 ile 2022 sonrası bordroların yapısal olarak farklı hesaplanmasının sebebidir.
- 1 Ocak 2021
- Asgari ücret brüt 3.577,50 TL. Asgari ücretlinin net ücretinin yıl içinde vergi dilimi ilerlemesi nedeniyle 2.825,90 TL'nin altına düşmemesi için ilave AGİ uygulaması başladı.
- 1 Ocak 2020
- Asgari ücret brüt 2.943,00 TL. AGİ rejimi; damga vergisi brütün tamamı üzerinden.
Kapsam ve bilinen sınırlar
Motorun ne yaptığı kadar ne yapmadığı da açıktır:
- Kapsam dışı: engellilik indirimi, bireysel emeklilik (BES) ve özel sağlık sigortası kesintileri, SGDP'li (emekli) çalışan, sektörel ve bölgesel prim teşvikleri, yabancı uyruklu istisnaları, teknopark ve Ar-Ge indirimleri, yemek ve yol istisnaları, prim ve ikramiye gibi ek ödemeler.
- İşveren maliyeti teşviksiz standart oranlarla (%21,75 SGK + %2 işsizlik) hesaplanır; 5 puanlık indirim ve diğer teşvikler uygulanmaz.
- 2020 bordro yılında asgari ücretlinin neti için taban koruma uygulaması bulunmadığından, yıl sonuna doğru net ücretin Ocak ayının altına düşmesi beklenen davranıştır.
- Motor bilgilendirme amaçlıdır. Resmî işlemlerde mali müşavirinizi ve Gelir İdaresi Başkanlığı düzenlemelerini esas alın.
Bir oran veya tutarın güncelliğini yitirdiğini fark ederseniz
bana bildirin; mevzuat değişiklikleri öncelikli olarak işlenir
ve bu sayfadaki günlüğe tarihiyle yazılır.
Kendi projenizde kullanma
Motor bağımlılıksızdır ve MIT lisanslıdır. Hem tarayıcıda hem Node.js'te aynı
dosyalar çalışır.
<script src="https://korayoner.dev/bordro/parametreler.js"></script>
<script src="https://korayoner.dev/bordro/motor.js"></script>
<script>
var sonuc = Bordro.hesaplaYil(75000, 2026);
sonuc.aylar[0].net; // Ocak ayı net ücreti
sonuc.toplam.net; // yıllık toplam net
Bordro.nettenBrute(60000, 2026); // hedef neti veren brüt
Bordro.yillar(); // [2026, 2025, … 2020]
</script>
Dosyalar: motor.js (hesaplama),
parametreler.js (yasal parametreler),
test.js (doğrulama).
Kaynak kod GitHub'da.
